Vũ Văn An

Khám phá đáng chú ý nhất từ thời Tân Ước là Các Sách Cuộn Biển Chết. Không ai nghĩ giấy viết ngày xưa lại có thể tồn tại lâu tại Pa-lét-tin. Ấy thế mà năm 1947, trong một cái động gần bờ tây bắc của Biển Chết, một bé trai chăn chiên tình cờ tìm thấy những chiếc bình đựng những cuộn giấy da. Em không biết những cuộn giấy da này là chi, nên đã bán chúng đi lấy một số tiền gần như vô nghĩa. Cuối cùng các nhà khảo cổ học cũng nghe biết việc tìm ra này và nơi tìm ra chúng. Thế là giữa họ, các người chăn chiên và các nhà khảo cổ đã thu lượm được nhiều mảnh của hơn 400 sách cuộn.

Những sách này thuộc một cộng đoàn tôn giáo tại Qumran trên bờ Biển Chết. Các chủ nhân chúng đã giấu chúng trong các hang động khi quân đội La Mã tấn công những người Do Thái phản loạn năm 68 CN. Khí hậu nóng của vùng này đã bảo toàn được chúng. Chúng không giá trị bằng các sách giấy sậy [papyri] để hiểu bản văn Tân Ước. Nhưng những sách cuộn phần lớn được viết bằng tiếng Hi-bá-lai và A-ram này đã cung cấp cho ta một khối lượng khổng lồ các tín liệu mới về sinh hoạt tôn giáo thời Tân Ước.

Các sách Cựu Ước là những sách qúy tại thư viện này. Sách nào cũng có mặt tại đây, trừ sách Ét-te. Nhiều bản chép tay cho thấy bản văn Hi-bá-lai cổ truyền đã hiện hành từ thế kỷ thứ nhất CN và có thể còn sớm hơn nữa. Cũng có những bản văn bằng tiếng Hi-bá-lai khác trong số các sách cuộn, dù chỉ là số nhỏ. Những bản này có nhiều biến thể mà một số được tìm thấy trong dịch bản Hy Lạp [tức Bản Bẩy Mươi] và trong Tân Ước [đoạn trích sách Đệ Nhị Luật 32:43 trong Thư Do Thái 1:6 là một thí dụ].

Cộng Đoàn Qumran: Các sách khác bình luận về nhiều phần trong các sách Cựu Ước. Các bình luận viên giải thích các tên xưa chỉ người và nơi chốn dưới ánh sáng các biến cố mới. Họ tin rằng các tiên tri có ý nói đến các biến cố mới ấy chứ không có ý nói đến các biến cố thời các ngài. Từ những nhận định này và từ những văn bản khác, ta biết ít nhiều về vị lãnh đạo tiên khởi của cộng đoàn, tức Thầy Dạy Công Chính. Vị này không đồng ý với hầu hết mọi người Do Thái khác về ngày giờ của những lễ hội chính và do đó đã rút lui khỏi Giê-ru-sa-lem và thiết lập ra cộng đoàn sống rất nhiệm nhặt tại Biển Chết. Địch thủ được gọi là ‘Con Cái Bóng Tối’; còn người của Cộng Đoàn Biển Chết tự cho mình là ‘Con Cái Ánh Sáng’. Họ chờ mong ngày Đấng Được Xức Dầu của Chúa sẽ lãnh đạo họ đại thắng kẻ thù. Lúc ấy họ sẽ thờ phượng theo suy nghĩ của họ ngay trong đền thờ. Hy vọng của họ đã không thành. Đấng Được Xức Dầu đã không đến, và người La Mã đã tàn phá cộng đoàn của họ. Người của Cộng đoàn này và các Ki-tô hữu tiên khởi hoàn toàn khác biệt nhau. Các chủ nhân sách cuộn hoàn toàn theo Do Thái giáo. Không một chút liên hệ trực tiếp nào với cộng đoàn Ki-tô giáo tiên khởi cả. Cũng có một số ý tưởng chung giữa hai cộng đoàn như phân biệt tốt xấu, ánh sáng và bóng tối, nhưng những ý niệm này đều là những ý niệm chung của người Do Thái thời bấy giờ.

Trong một vài trường hợp, có những điểm tương tự rất đáng kể, mà một số sách gần đây thường hay nhấn mạnh, vì không có tư liệu nào giống như thế trong các nhóm Do Thái khác cùng thời. Một bản nghiên cứu về thái độ đối với Cựu Ước trong các Sách Cuộn đã giúp ta có cái nhìn rõ ràng hơn về cách đối xử của Chúa Giê-su và những người tin Ngài đối với Cựu Ước.

Ngài công kích các lãnh tụ Do Thái đã quá chú trọng đến việc tuân giữ các chi tiết của Luật mà không hiểu ý nghĩa thực sự của chúng. Các Sách Cuộn cho thấy cộng đoàn Qumran cũng nhiệm nhặt, mà có khi còn nhiệm nhặt hơn cả chính các lãnh tụ trên. Những ‘túi đựng kinh sách’ [phylacteries] đã được tìm ra cho thấy rõ điều ấy. Để vâng theo lệnh truyền của Chúa là phải luôn nhớ đến luật lệ của Ngài, họ đã cột những hộp kinh sách ấy vào tay và trán [xem Xh 13:9,16]. Các đoạn Thánh kinh được chép trên những mảnh giấy nhỏ, được buộc vào những túi da và cột vào đầu và tay trái lúc cầu nguyện. Một mẫu tìm thấy tại Qumran có khổ 20 x 13mm. Những mảnh giấy trên nếu mở ra có khổ 40 x 27mm. Một trong những mảnh ấy chép đủ đoạn Đệ nhị luật 5:22-6:9 thành 26 giòng. Chúa Giê-su tố cáo Biệt phái và luật sĩ đã huyênh hoang đeo những túi kinh kia cho người ta thấy [Mt 23:5]

--Theo VietCatholic News